TÜİK: Kadınlar erkeklerden daha az kazanıp daha uzun ve mutlu yaşıyor

TÜİK: Kadınlar erkeklerden daha az kazanıp daha uzun ve mutlu yaşıyor

TÜİK’in derlediği verilere göre, 2019 yılında, kadın nüfus 41 milyon 433 bin 861 kişi, erkek nüfus 41 milyon 721 bin 136 kişi oldu. Diğer bir ifadeyle, toplam nüfusun yüzde 49.8’ini kadınlar, yüzde 50.2’sini ise erkekler oluşturdu.

Kadınlar ile erkekler arasındaki bu oransal denge, kadınların daha uzun yaşaması nedeniyle, 60 ve daha yukarı yaş grubundan itibaren kadınların lehine değişti. Kadın nüfusun oranı, 60-74 yaş grubunda yüzde 52.2 iken 90 ve üzeri yaş grubunda yüzde 73.0 oldu.

 

 

Yaşam süresi kadınlarda 81, erkeklerde 75.6 yıl

Hayat tabloları, 2016-2018 sonuçlarına göre, doğuşta beklenen yaşam süresi, Türkiye geneli için toplamda 78.3 yıl, kadınlarda 81 yıl, erkeklerde 75.6 yıl oldu.

Sağlıklı yaşam süresi, Türkiye’de toplamda 58.3 yıl, kadınlarda 56.8 yıl ve erkeklerde 59.9 yıl olarak hesaplandı.

 

Eğitim düzeyi

2008-2018 yılları arasında, 25 ve daha yukarı yaşta olan ve en az bir eğitim düzeyini tamamlayanların toplam nüfus içindeki oranının yıllar itibarıyla arttığı görüldü.

En az bir eğitim düzeyini tamamlayan 25 ve daha yukarı yaştaki bireylerin toplam nüfus içindeki oranı, 2008 yılında yüzde 81.1 iken 2018 yılında yüzde 90.1 oldu. En az bir eğitim düzeyini tamamlayanların oranı cinsiyete göre incelendiğinde, 2008 yılında, kadınlarda yüzde 72.6, erkeklerde yüzde 89.8 olan bu oran, 2018 yılında sırasıyla yüzde 84.5 ve yüzde 95.9 oldu.

En az üniversite mezunu olan 25 ve daha yukarı yaştaki nüfusun toplam nüfus içindeki oranı ise 2008 yılında yüzde 9.8 iken 2018 yılında yüzde 19.9 oldu.

Bu oran cinsiyete göre incelendiğinde, 2008 yılında 25 ve daha yukarı yaşta olup en az üniversite mezunu olan kadınların oranı yüzde 7.6, erkeklerin oranı yüzde 12.1 iken bu oran 2018 yılında kadınlarda yüzde 17.5, erkeklerde ise yüzde 22.4 oldu.

 

 

Kastamonu, Çankırı ve Sinop

2018 yılında, Türkiye’de 15 ve daha yukarı yaştaki istihdam edilenlerin oranı yüzde 47.4 olup bu oran kadınlarda yüzde 29.4, erkeklerde ise yüzde 65.7 oldu.

En yüksek istihdam oranı, 2018 yılında yüzde 55.3 ile TR21 (Tekirdağ, Edirne, Kırklareli) bölgesinde belirlendi. En düşük istihdam oranı ise yüzde 30.5 ile TRC3 (Mardin, Batman, Şırnak, Siirt) bölgesinde oldu.

En yüksek kadın istihdam oranı, yüzde 40.4 ile TR82 (Kastamonu, Çankırı, Sinop) bölgesinde iken en yüksek erkek istihdam oranı yüzde 75.0 ile TR21 (Tekirdağ, Edirne, Kırklareli) bölgesinde kaydedildi.

En düşük istihdam oranı ise kadınlarda yüzde 11.9, erkeklerde yüzde 50.8 ile TRC3 (Mardin, Batman, Şırnak, Siirt) bölgesinde oldu.

 

Hanesinde 3 yaşın altında çocuğu olan kadınlar

Hanesinde 3 yaşın altında çocuğu olan 25-49 yaş grubundaki bireylerin istihdam oranı, 2014 yılında yüzde 59.8 iken 2018 yılında yüzde 60.5 oldu.

Bu oran cinsiyete göre incelendiğinde, 2018 yılında hanesinde 3 yaşın altında çocuğu olan 25-49 yaş grubundaki kadınların istihdam oranının yüzde 26.5, erkeklerin istihdam oranının ise yüzde 90.4 olduğu görüldü.

Çalışma hayatında kalma süresi, 2013 yılında 15 ve daha yukarı yaştaki kadınlarda 16.7 yıl, erkeklerde 37.7 yıl iken 2018 yılında çalışma hayatında kalma süresi kadınlarda 19.0 yıl, erkeklerde 39.3 yıl oldu.

 

 

Erkeklerin kazancı daha fazla

2018 yılında yıllık ortalama brüt kazanç 49 bin 1 lira oldu. Bu değer, kadınlar için 46 bin 208 lira, erkekler için 50 bin 297 lira olarak tahmin edildi.

Ücretli çalışanların brüt kazançları, ekonomik faaliyet kolu ayrımında incelendiğinde, en yüksek aylık ortalama brüt ücretin 7 bin 492 lira ile ‘bilgi ve iletişim’ ekonomik faaliyet kolunda olduğu görüldü. Bu sektörü, 6 bin 559 TL ile ‘finans ve sigorta faaliyetleri’ sektörü izledi. En düşük aylık ortalama brüt kazanç ise 2 bin 872 TL ile ‘konaklama ve yiyecek hizmeti faaliyetleri’ sektöründe elde edildi. Bunu 2 bin 999 TL aylık ortalama brüt kazanç ile ‘idari ve destek hizmet faaliyetleri’ sektörü izledi.

Ekonomik faaliyet koluna göre elde edilen brüt kazanç cinsiyet ayırımında incelendiğinde; en yüksek aylık ortalama brüt ücretini, kadınların 6 bin 428 TL ile ‘finans ve sigorta faaliyetleri’ sektöründen, erkeklerin 7 bin 974 TL ile ‘bilgi ve iletişim’ sektöründen elde ettiği görülürken en düşük aylık ortalama brüt ücretini, kadınların 2 bin 663 TL ile erkeklerin ise 2 bin 974 TL ile ‘konaklama ve yiyecek hizmeti faaliyetleri’ sektöründen elde ettiği görüldü.

 

Kadınlara erkeklerden daha düşük ücret

Cinsiyete dayalı ücret farkı toplamda ve tüm eğitim düzeylerinde erkek ücretinin lehine oluştu. Cinsiyete dayalı ücret farkı toplamda yüzde 7.7 oldu. Bu fark, en fazla yüzde 28.8 ile meslek lisesi mezunu erkekler ve kadınlar arasında görülürken en az fark yüzde 14.3 ile lise mezunu erkekler ve kadınlar arasında oldu.

İstihdamda olanların yüzde 41.5’i zaman baskısı altında çalıştığını belirtirken yüzde 58.5’i zaman baskısı olmadan çalıştığını ifade etti. Zaman baskısı altında çalıştığını belirten kadınların oranı yüzde 39.0 iken bu oran erkeklerde yüzde 42.7 oldu.

 

Kadınların ortalama ulaşım süresi

Çalışanların yüzde 30.3’ü ev ile iş arası ortalama ulaşım süresinin 15 dakikanın altında olduğunu belirtirken yüzde 30.3’ü 15-29 dakika arasında, yüzde 26.6’sı 30-59 dakika, yüzde 6.2’si ise 60-89 dakika arasında işyerine ulaştığını belirtti.

Ev ile iş arasındaki ulaşım süresini 90 dakika ve üstü olarak belirtenlerin oranı ise yüzde 1.3 olarak belirlendi. Çalışanların yüzde 5.4’ü işlerini kendi evinden yürüttüğünü belirtti.

Kadın çalışanların yüzde 32’si, erkek çalışanların ise yüzde 29.5’i ev ile iş arası ortalama ulaşım süresinin 15 dakikanın altında olduğunu belirtirken, işlerini kendi evinden yürüttüğünü belirten kadınların oranı yüzde 11.4, erkeklerin oranı yüzde 2.5 oldu.

 

 

Kadınların ev ile iş arası ortalama ulaşım sürelerinin erkeklere göre daha az olduğu ve daha fazla kendi evinden işlerini yürüttükleri görüldü.

Çalışanların yüzde 69’u işe geliş gidiş için harcanan zamandan memnun olduğunu belirtirken, kadın çalışanlarda bu oran yüzde 68.6, erkek çalışanlarda ise yüzde 69.1 olarak gözlendi.

 

Kadın milletvekili oranı yüzde 17.3

589 milletvekili içerisinde kadın milletvekili sayısının 102, erkek milletvekili sayısının ise 487 olduğu görüldü. Meclise giren kadın milletvekili oranı, 2007 yılında yüzde 9.1 iken bu oran 2019 yılında yüzde 17.3 oldu.

 

İlk evlenme yaşı kadınlarda 25, erkeklerde 27.9

İlk evliliğini 2019 yılında yapmış olan kadınların ortalama evlenme yaşı 25 iken  erkeklerin 27.9 oldu.

Ortalama ilk evlenme yaşının en yüksek olduğu il, kadınlarda 28.4 yaş, erkeklerde 31.1 yaş ile Tunceli oldu. Ortalama ilk evlenme yaşının en düşük olduğu iller ise kadınlarda 21.9 yaş ile Ağrı, erkeklerde 26 yaş ile Şanlıurfa oldu.

 

 

Kadınların yüzde 14.3’ünün eğitim seviyesi eşlerinden yüksek

Eşler arasındaki eğitim farkı incelendiğinde, 2018 yılında kadınların yüzde 41.2’sinin kendilerinden daha yüksek eğitimli erkeklerle evli olduğu, eşlerinden daha yüksek eğitimli olan kadınların oranının ise yüzde 14.3 olduğu görüldü.

Eğitim seviyeleri aynı olan eşlerin oranı yüzde 43.1, eğitim seviyeleri farkı bilinmeyen eşlerin oranı ise yüzde 1.5 oldu.

 

Kaba boşanma hızı binde 1.88 oldu

2019’da boşanma hızı binde 1.88 oldu. İllere göre incelendiğinde, kaba boşanma hızının en yüksek olduğu il, binde 2.95 ile İzmir oldu. Bu ili binde 2.88 ile Antalya, binde 2.71 ile Muğla izledi. Kaba boşanma hızının en düşük olduğu il ise binde 0.25 ile Hakkari oldu. Bu ili binde 0.33 ile Siirt ve Muş izledi.

 

Dolaşım sistemi hastalıkları

Türkiye genelinde ölüm nedenleri incelendiğinde ilk sırada yüzde 38.4 ile dolaşım sistemi hastalıkları yer alırken, ikinci sırada yüzde 19.7 ile iyi ve kötü huylu tümörler, üçüncü sırada ise yüzde 12.5 ile solunum sistemi hastalıkları yer aldı.

Dolaşım sistemi hastalıkları nedeniyle yaşamını yitiren kadınların erkeklerden daha fazla olduğu görüldü. Ölüm nedenleri arasında ilk sırada yer alan dolaşım sistemi hastalıkları nedeniyle hayatını kaybeden kadınların oranı yüzde 42.2 iken erkeklerin oranı yüzde 35.3 oldu.

 

Kadınlar erkeklerden daha mutlu

2019 yılında mutlu olduğunu beyan eden bireylerin oranı yüzde 52.4 oldu. Kadınlarda mutluluk oranı yüzde 57.0 iken erkeklerde bu oran yüzde 47.6 oldu.

Evli bireylerin yüzde 55.6’sının, evli olmayan bireylerin ise yüzde 45.1’inin mutlu olduğu görüldü. Evli kadınların yüzde 60.2’si, evli erkeklerin yüzde 50.6’sı mutlu olduklarını beyan ederken, evli olmayan kadınların ise yüzde 49.1’i, evli olmayan erkeklerin yüzde 41.3’ü mutlu olduğunu ifade etti.