Fatih Kuran

Fatih Kuran

Finans Danışmanı
Kamu Özel Ortaklığı (PPP) ve Proje Finansmanı Uzmanı Fatih Kuran, eğitim ve danışmanlık şirketi olan Dinamo’nun da kurucu ortağıdır

Krizin iki yüzü: Fırsatlar ve riskler

10 Eylül 2019 Salı

“Çinliler “kriz” kelimesini yazmak için iki fırça darbesi kullanır. Biri tehlike anlamına gelir; diğeri ise fırsat. Krizde, tehlikenin farkında ol ancak fırsatı da gör.” (John F. Kennedy)

Her kriz içinde pek çok risk barındırdığı gibi aynı zamanda bazı fırsatlar da yaratır. Bu dönem şirketler için mevcut durumlarının muhasebesini yapma ve piyasada çıkan fırsatları takip edip yakalama zamanıdır. Kriz dönemlerinde gerçekler ile yüzleşmek ve gerekli tedbirleri gecikmeden almak gerekir. İşler iyi gitmiyor ise nedenleri irdelenmeli ve iş modeli gözden geçirilmelidir. İşiniz artık para kazanmıyor hatta kaybettiriyor, bu durum geçici olmayıp tünelin ucunda ışık görünmüyor ise küçülmek ve hatta kapatmak bile daha iyi bir çözüm olabilir.

 

Pek çok şirkette farklı ürün ve hizmetler satılmaktadır. Hangilerinden para kazanıldığı ve hangilerinden kaybedildiği çok iyi analiz edilmeli, katma değer yaratılabilen alanlara odaklanmalı ve diğerlerinde ise küçülmeli veya çıkılmalıdır. Alternatif pazar ve müşteri arayışları mutlaka değerlendirilmelidir. Daralan iç pazar nedeni ile dışa açılma çok akla yakın bir çözümdür. Türkiye’de ihracatın son dönemde önemli bir artış göstermesi şirketlerin artan kurlar nedeni ile dış pazarda daha rekabetçi olabilmelerinin doğal bir sonucudur. Yine aynı koşullar çok daha fazla müteahhit şirketin yurt dışına açılmasına veya zaten iş yapanların daha fazla odaklanmasına neden olmuş alınan ihalelerde ciddi bir artış söz konusu olmuştur. Turizm gelirlerindeki artış da ucuzlayan tatil olanaklarının yabancı turistler için Türkiye’yi daha cazip hale getirmesi kaynaklıdır. İç pazar da ihmal edilmemeli ve hane halkının gelirlerindeki reel bazdaki erimenin etkisi hesaba katılıp değişen tüketici davranışlarının sunulacak mal ve hizmetlere etkisi değerlendirilmelidir. Ürün ve hizmet yelpazesine bu değişime uygun kalemler eklenebileceği gibi bazı kalemlerde ise daralmaya gidilebilir. Bu durum özellikle üretim planlama, reklam ve stok yönetimine etkisi itibari ile de önemlidir.

 

Krizlerde kazanç kalemlerini arttırmak kadar gider kalemlerinde kısıntıya gitmek de gerekli olabilir. Özellikle satışlara direkt etkisi olmayan veya görece daha az olan maliyet kalemleri çok iyi irdelenmeli ve tasarruf tedbirleri alınmalıdır. Artan finansal maliyetler ve parayı bağlamanın fırsat maliyeti nedeni ile satın almak yerine kiralama yöntemlerini tercih etmek, genel kabul olarak, daha sağlıklı sonuçlar doğurur. Varlık satışı da kriz dönemlerinde şirketleri rahatlatabilecek çözümlerden bir tanesidir. Türk müteşebbislerce genelde mal satışı çok hoş karşılanmasa da özellikle şirketin ana faaliyet alanı ile direkt bağlantısı olmayan veya sahip olunması çok da gerekmeyen varlıkların değerlendirilmesi mutlaka dikkate alınmalı ve verimlilik arttırılmalıdır. Finansman maliyetlerinin artması şirketler için stok yönetimini daha da önemli hale getirmiştir. Ham madde stoklarını azaltmak için sipariş alımı ile senkronize mal tedariği veya konsinye bazda satın alma tercih edilmelidir. Mamul stoklarını azaltmak için ise siparişe özel mal üretmek stok devir hızını arttırıcı pozitif bir etki yaratır. Pazarda giderek artan rekabetin etkisinden faydalanarak tedarik maliyetlerini azaltmak için alternatif tedarikçiler arayışı içinde olmak ve nakit fazlası olan şirketler için ise peşin alımda önemli iskontolar elde etmek için kriz dönemleri uygun koşullar barındırır.

 

Kriz dönemlerinin olmazsa olmazı, iyi bir finansal yönetimdir. İleriye yönelik yapılacak nakit akış çalışmaları şirketin önünü görmesi için elzemdir. Ancak bu takdirde olası riskler ve sıkıntılar önceden fark edilip gereken tedbirler zamanında alınabilir. Önünü göremeyen şirketlerin anlık reflekslerle alacağı kararlarda er ya da geç hata yapması ve sıkıntıya düşmesi kaçınılmaz sonuçtur. 



Online Güvenilir Alışveriş Siteleri Ucuz İnternet Alışveriş Siteleri Sosyal Sorumluluk Shopping Mall Online Satış Siteleri Online Giyim Kıyafet Siteleri Kadın Giyim Markaları İndirimler Giyim Markaları Fırsat Erkek Giyim Markaları Discount Dernekler Bayan Giyim Siteleri