2008 Nasıl Geçti, 2009'dan Neler Bekleniyor?

Bu yıl ciroda yüzde 9, metrekarede yüzde 17 civarı büyüme gösteren perakende sektörü için 2008, umut veren yatırımlarla başladı, büyümeyle devam etti, ekonomik durgunlukla sonlandı. 2008 nasıl geçirdi hep birlikte hatırlarken, sektör aktörlerinin 2009 beklentilerine birlikte bakalım

Eklenme Tarihi : 29 Aralık 2008 Pazartesi
2008-nasil-gecti-2009dan-neler-bekleniyor
Geçtiğimiz günlerde AVM ve markalar 2009'a nasıl giriyor? diye sormuş, çerçevede bir 2008 değerlendirmesini yapmıştık. Bugün de daha genel bir değerlenme yaparak sektör 2008'i nasıl geçirdi, 2009'dan neler bekleniyor sorularına cevap arıyoruz. Türkiyenin son yıllarda en hızlı büyüyen sektörlerinden perakende, 2008 yılında metrekarede yüzde 17, ciroda ise yüzde 8-9 civarında büyüme gösterdi ancak bu rakamlar, hem geçen yılın hem de beklenenin altında kaldı. 2008'in gündem konularından biri de perakendeciler ve alışveriş merkezleri arasındaki kira sürtüşmeleri oldu. Ertelenen, iptal edilen ve bekletilen yatırımlarla birlikte perakende sektörünün 2009'u büyümesini sindirmesi ön görülüyor.Perakende Türkiyenin son yıllarda en hızlı büyüdüğü sektörlerden biri oldu. Özellikle alışveriş merkezi yatırımlarıyla perakende sektörü kayıt altına alınırken, yerli markalar görülmemiş büyüme oranları yakaladı. Aynı rüzgar gıdadan elektroniğe, mobilyadan hazır giyime yabancıların da Türkiyeye gelmesini sağladı. 2007 yılı sonunda toplam 150 milyar dolarlık cirosuyla perakende; enerji, eğitim ve sağlığın ardından Türkiyede dördüncü büyük sektör oldu. 2008 yılında ise 70 milyarı organize olmak üzere sektör, 165 milyar dolar büyüklüğe ulaşmış olacak. 2007de metrekarede yüzde 27 büyüyen organize perakende sektörü 2008 yılında kasım ayı sonuna kadar yüzde 17 büyüme oranına ulaştı. Geçen yıl sektörün cirosu yüzde 13 civarında büyürken, bu yıl hedeflediği yüzde 10 büyüme hedefini tutturamadı. Yılın yüzde 8-9 civarında bir büyüme ile kapanması bekleniyor. Ciro artışının, metrekare artışının gerisinde kalması, sektörün en büyük problemlerinden biri olarak anılıyor. Sektör cirosunun 2010da 199 milyar doları aşacağı tahmin ediliyor.Kira: Ciro mu? Metrekare mi?2008 yılında sektöre perakendeciler ile alışveriş merkezleri (AVM) arasındaki kavgalar damgasını vurdu. Hem yerli hem yabancı markalar üyesi oldukları dernekler aracılığıyla kiralar başta olmak üzere pek çok maliyet kalemiyle ilgili olarak sıkı pazarlıklara girişirken, kimi zaman restleşmeler kimi zaman da kepenk kapatma eylemleri yapıldı. Kiranın bu kadar çok tartışılmasının nedenleri arasında küresel krizle daha çok hissedilen durgunluk, ani bir şekilde yükselen dolar ve Euro sayılıyor. Cirodan kira ödenmesi, reklam desteği verilmesi ve genel giderlerin içeriğine ilişkin düzenlemeler yapılması ise pek çok perakendeci tarafından dile getirilen talepler oldu. Piyasadaki durgunluk nedeniyle yapılan promosyonlar 2008i indirimler yılı yaptı. Markalar, indirimle satışlarını koruyabildi. İngiltere, İspanya ve Fransa gibi ülkelerde de erken indirimler yapıldı.Yatırım yorgunluğuSon 4 yılda hem markalar hem de AVMler hız kesmeden büyürken, 2008, rekabetin zirve yaptığı yıl oldu. 2008 yılında yatırım yorgunluğu hissedildiği açıkça ifade edilirken, 2009da perakende de bugüne kadar yapılan yatırımların sindirileceği, biraz nefes alınacağı görüşü ağırlık kazanıyor.Tüketici, 2009'da kral olacakAlışveriş Merkezleri ve Perakendeciler Derneği (AMPD) Başkanı Nurşin Oral, şu değerlendirmeyi yaptı:2008 inişli çıkışlı geçti, ciro artışı büyümenin arkasında kaldı. 2009da yeni dinamikler, yeni gerçekler olacak. Son 3 yıldır yaşanan yoğun yatırımlar 2009da sindirilecek.Taşların yerinden oynadığı dünya finans sisteminin yeniden inşasına tanıklık edeceğiz.Yeni yatırımlar için taşların yerine oturması beklenecek.Perakendeciler ve AVMler 3 noktaya (sürdürülebilirlik, optimizasyon, transformasyon) odaklanacak. Tüketici güveni dünyada da hiç olmadığı kadar düşük seviyelere indi. 2009 seçici satınalma yılı olacak. Bol seçenek ve uygun fiyatla tüketici kral olacak. 2008 Yeni açılan AVM yılı oldu2008 yeni açılan alışveriş merkezleri yılı oldu. Türkiye toplamında 4.8 milyon metrekare AVM alana ulaşıldı. İnşaatı devam eden 2.8 milyon metrekare büyüklüğündeki AVM yatırımının ise yüzde 45i İstanbul, kalanı Anadoluda devam ediyor. 2008 yılının özellikle son 3 ayında, planlanan veya inşasına başlanacak AVM yatırımları Türkiyede de hissedilen ekonomik kriz nedeniyle askıya alındı. Bazılarının açılış tarihleri ertelenirken, bazı AVM yatırımları başka projelere dönüştürüldü. Yatırımların geri dönüş sürelerinin uzaması da yatırımcıları etkiliyor.Rekabet sertleşiyorGFKnın yaptığı araştırmaya göre 2007de yüzde 14 artışla 7.3 milyar Euroya ulaşan Türk elektronik perakende sektörü 2008i 6.6 milyar Euro ile (700 milyon Euro kayıpla) kapatacak. Sektör 2008de hem fiyat hem de ciroda yüzde 12 gerileme yaşadı. Electro World Genel Müdürü Bahadır Özbek, 2009da tüketicinin bütçesini daha dikkatli yöneteceğini, tüm zamanların en ağır rekabetinin yaşanacağını söyledi. Teknosa Genel Müdürü Mehmet Nane ise, teknoloji pazarının yüzde 90ının klasik bayiler elinde bulunduğunu, genç ve teknolojiyi takip eden genç kitle nedeniyle organize perakendeye yatırım yapılması gerektiğini söyledi. Hızlı tüketime kriz henüz dokunmadıPG Türkiye CEOsu Saffet Karpat, krize rağmen 2008de hızlı tüketim sektöründe henüz büyük bir kayıp yaşanmadığını belirterek şu değerlendirmeyi yaptı: İlk 10 ayda pazar adetsel bazda, önceki yıla oranla az da olsa büyüdü. Küresel ve yerel krizin etkisiyle tüketimde küçülme doğal bir sonuç. Ancak öncelikli ev, otomobil, beyaz ve kahverengi eşya gibi yüksek harcama kalemleri etkilerniyor. Hızlı tüketim ürünlerinde tüketici daha bilinçli alışveriş yapacak, parasının karşılığını alacağı ürünleri tercih edecektir. 2009un ilk altı ayında pazardaki büyüme yavaşlar. 2008de ürün grubuna göre yüzde 10-15 büyüyen sektörümüz, 2009da tek rakamlı büyür. Gıdanın büyüklüğü 85 milyar dolarMigros Türk Genel Müdürü Özgür Tort, gıda perakende sektörüne ilişkin şunları söyledi: Türkiyede gıda perakende sektörünün hacmi 85 milyar dolar. 2008 küresel mali sarsıntıların yaşandığı, dünyadaki ekonomik yapıların tartışıldığı bir yıl oldu. Türkiyede de özellikle krizin çok fazla hissedildiği pazarlara ihracat yapan, ticari ilişki içinde olan şirketler bu dalganın etkisini hissetmeye başladı. Böyle bir dönemde Türkiye perspektifinde organize perakende sektörünün genel ekonomiye katkısı her zamankinden çok daha önemli olacak. Herkesin bu dönemde talebi canlı tutmaya, istihdamı arttırmaya ve diğer maliyetlerini azaltmaya ihtiyacı var. Türkiye, Avrupanın en büyük 7nci dünyanın 10uncu perakende pazarıCushmanWakefieldin raporuna göre Türk perakende sektörü Avrupada 7inci, dünyada ise 10uncu büyüklükte.Deloitteun yayınladığı Perakendenin Küresel Güçleri 2008 raporunda ise Türkiye gıda harcamalarında Avrupanın en büyük 5inci, gıda dışı harcamalarda ise 8inci büyük pazarı.2007 yılı sonunda 179 olan AVM sayısı, Kasım 2008de 225e ulaştı. Türkiyede 2010da 350 civarında AVM olacağı öngörülüyor.Her bir AVM bin - 4 bin arasında istihdam yaratıyor. Kasım 2008e kadar organize parakende toplam 17 milyon 500 bin metrekarelik hizmet alanına ulaştı. Organize perakende de 400 bin kişi istihdam ediliyor.Kaynak: Hürriyet - Demet Cengiz Bilgin
E-BÜLTENİMİZE KAYIT OLUN
Copyright © 2005-2015 PEBEV Perakende Bilgi Evi
designed by nette interactive