Amerikan Tarım Bakanlığı’ndan Türkiye notları - 4

Türkiye perakendesinin her yönüyle ele alındığı ve sektöre resmen bir check-up yapan Amerikan Tarım Bakanlığı Yabancı Tarım Servisi’nin (Foreign Agricultural Service – FAS) “Gıda Perakendesi” raporu dördüncü kısmıyla bugün yayında. Bölümlere ayırdığımız raporun devamı ve daha fazlası, yazı dizisi şeklinde Perakende.org okuyucularına sunulacak

Eklenme Tarihi : 28 Ağustos 2015 Cuma
amerikan-tarim-bakanligindan-turkiye-notlari-4

Perakende.org özel haberi - Çeviri: Oğuzhan Emre Avcı

 

Amerikan Tarım Bakanlığı Yabancı Tarım Servisi, (Foreign Agricultural Service – FAS) Türkiye perakendesi üzerine derin araştırmalar yaparak sektöre dair ne varsa tüm yönlerini gözler önüne serdi. Sektörün gelecekte nasıl bir ivme izleyeceğinden büyümek ve mağazalaşmak aşamalarına, coğrafi şartların sektöre etkisinden ülkenin ekonomik gidişatının sektöre getireceklerine kadar her yönden sektöre yol haritası çizen rapor, FAS’ta yayınlandıktan sonra ilk kez Türkçeye çevrilerek Perakende.org’da sizlerle buluşuyor.

4.)Yasa ve Yönetmelikler
Avrupa Birliği’ne katılım sürecinin bir parçası olarak gıda yönetmeliğine ilişkin 12. aşamaya 30 Haziran 2010 tarihinde geçildi. Bu süreçte Türk kanun ve yönetmelikleri yenilendi ve gıda sektöründe Avrupa standartlarında uygulamalar başlatıldı.

Organize perakendeciliğin toplam perakende sektörü içindeki yükselişi kayıt dışı ekonominin azalması açısından oldukça önemlidir. Öte yandan organize perakendecilerin boyutundaki bu önemli artış, küçük tüccar ve esnafları yerli ve yabancı sermaye gruplarının karşısında korumaya yönelik yönetmeliklerin çıkartılmasına yol açtı.

Büyük marketlerin kurulmalarını, ticari aktivitelerini, gözetlenmelerini düzenleyen Perakende Yasası’na uzun uğraşlar sonucunda 2015’te geçildi. Yasa avmler, süpermarketler, zincir marketler, özel etiketli ürünler, franchise uygulaması ve şubeler gibi her türlü konuyu kapsıyor ve önlemler alıyor. Aynı zamanda perakende mağazası açmayı kolaylaştırıyor.

Yasa özellikle küçük ve orta ölçekli operasyonları düzenleyerek ve üretimlerini artırarak küçük üreticilere büyük çok uluslu rakipleri karşısında yer açmaya çalışıyor. Bu bağlamda perakende mağazalarının mağaza açılışı, tadilat gibi dolaylı yollardan üreticilere ekstra fiyat yüklemeleri yasaklandı. Aynı zamanda indirim ve promosyon dönemlerine de kısıtlamalar getirildi.

Yasanın başka bir hükmü de perakende mağazaların yerel ürünler için en az yüzde 1’lik bir raf alanı ayıracak olmasıdır. Bu sayede küçük ve yerel üreticilerin rekabet gücünün artması bekleniyor. Yasa ayrıca alışveriş merkezlerinde toplam alışveriş alanın en az yüzde 5’lik bir kısmını küçük işletmeler ve esnaflar için tahsis edilmesini zorunlu kılmaktadır. Yasanın bir diğer önemli özelliği de bozulabilen mallar için süpermarketlere, ödemeleri için 30 günlük azami ödeme süresini getiriyor olmasıdır. Son yıllarda yaşanan iş birlikleri ve artan satışlarla süpermarketlerin pazarlık gücü oldukça arttı. Süpermarketler de bu durumdan ödemeleri olabildiği kadar erteleyerek ve raf ücretlerini olabildiğince yükselterek yararlanıyorlar. Genel olarak yeni yasanın perakende sektörüne olumlu şekilde yansıması bekleniyor.


5.)Amerikan Gıda Perakende Ürünleri İhracatı
2001 yılından beri, Türkiye’ye tüketici odaklı tarımsal ithalat mütevazi bir oranda arttı. Gıda perakende satışlarının ithalat işlemi yalnızca yüzde 4 iken, son yıllarda çeşitliliği artan ürünler bir şekilde kendilerine raflarda yer buluyorlar.

Pirinç ve ceviz gibi ürünlerin dışında muz, ananas, mango, papaya, gibi tropikal meyveler de Türkiye’ye ithal edilmektedir. İthal muz ve kivi gibi ürünler yerel marketlerde bulunsalar da mango ve papaya gibi ithal ürünler hala büyük süpermarket ve özel perakende mağazalarında lüks tüketim sınıfında bulunuyorlar.

ABD’den Türkiye’ye pirinç, yağ tohumu, soya, yemiş, tahıl, bakliyat, şarap, peynir, çerez, çikolata, şekerleme ve soslar gibi ürünler başlıca ihraç edilen ürünlerdir.

ABD ihracatçılarının Türkiye pazarında karşılaştığı avantajlar ve zorluklar aşağıda gösterilmiştir:

Avantajlar

Zorluklar

Satın alma gücü ve kentleşmenin artışı ile birlikte Amerikan gıda ürünlerinin iyi bir üne sahip olması bu ürünlerin satışında oldukça istikrar sağlıyor.

Türkiye Gümrük Birliği ile AB’nin düşük ithalat vergileri ile AB’Ye üye ülkelerle yönetmeliklerin uyumlu hale getirilmesi Avrupalı ülkelere fiyat avantajı sağlıyor.

Bakliyat gibi bazı ABD ürünlerinin yerel ürünlerden daha iyi fiyatlı olup daha kaliteli olmaları

AB ülkeleri ve komşu ülkelerin aynı zamanda daha düşük nakliye maliyeti ve süresi avantajlarının olması

Organize perakende mağazalarına olan tercihin artması, tüketicilerin yeni ürünler keşfetmesini ve ithal markalardan daha çok haberdar olmasını sağlıyor

Doların TL karşısında değer kazanması ve yüksek döviz kurları sebebiyle bazı ABD ürünlerinin daha pahalı hale gelmesi

Giderek artan genç nüfus ithal ürünleri alma ve deneme konusunda istekli.Tüketicilerin Amerikan ürünlerine kalite açısından olumlu bir algısı var ve bu yüzden de bu ürünler için daha fazla ödeme yapmaya hazırlar.

Yüksek ithalat vergilerinin tarım ürünlerinin haricinde ambalajlı ürünlere de uygulanıyor olması ve bu yönetmeliklerin karışık olması

Yerel üretime adapte olmuş Tex-Mex, diyabetik ve diyet gıda, sos, hazır ve dondurulmuş gıda gibi ürünlere artan bir talep var.

Yerel gıda işleme sektörünün iyi bir gelişim göstermiş olması ve yüksek kaliteli malların rekabetçi fiyatlarla satılıyor olması.Tarımsal üretimde yaşanan zengin çeşitliliğin en alt sektörler için malzeme sağlıyor olması.

Sektördeki ithal ürünlerin geniş bir yelpazesine sahip  uluslar arası perakendeciler satın alma şekillerinde önemli bir etkiye sahip

Büyük süpermarket zincirleri tarafından konulan yüksek raf ücretleri pazara yeni ürün girişlerinde daha yüksek maliyetlere yol açar.

 

Şekerlemeciler için yerel üreticinin o ürünü taklit edip , farklı bir isim altında pazara sunması riski vardır.

 
Eylül 2012'de BİM, CarrefourSA, Migros, Tesco Kipa, Metro, Kiler, Uyum gibi ilk 10 perakende zincirinin temsilcilerinin yönetim kurulunu oluşturduğu Gıda Perakendeler Derneği kuruldu.
Organize perkandeciler işbirlikleri ile tedarikçilere karşı konumlarını güçlendirdiler. Büyük süpermarket zincirleri mağazalarına ürün koymak için tedarikçilerine yüksek raf ücretleri sunuyorlar. Bu ücretler standart değil ve ürünün cinsine, markasına ve tedarikçisinin kar marjına göre değişiklik gösterebiliyor. Bu raf ücretleri yüksek kar marjı getiren ürünlerde 30 bin dolara kadar çıkabiliyor. Öte yandan yüksek talepli ve bilinen markalara sahip tedarikçiler daha az raf ücretleriyle hatta bazen hiç ödemeden ürünlerini marketlere verebiliyorlar. Bu nedenle Türk perakende pazarına girerken ülke genelinde aktif olan dağıtımcılarla iletişime geçmek, onların kişisel bağlantıları sayesinde fiyat avantaji yaratma konusunda faydalı olacaktır. Ayrıca ürünlerin raflarda uygun şekilde görünür olduğundan emin olmak amacıyla, şirketlerin satış temsilcilerinin düzenli olarak marketleri ziyaret etmesi ve oradaki çalışan kişilerle iyi ilişkiler kurması da yararlı olacaktır. Bu yüzden düzenli ziyaretler yaparak ürün görünürlülüğünü sürdürmek ve artırmak için yerel bir ortak çok önemli olacaktır. Türk gıda sektörünün önde gelen ihracatçılarının listesi TÜGİDER ve ya FAS Ankara'dan temin edilebilir.

TÜGİDER, 155 üyeye sahip bir kuruluş olup Türk gıda ihracatçılarının birçoğunu temsil etmektedir.Bu kuruma 212 347 25 60 telefon numarasından ya da www.tugider.org.tr adresinden ulaşabilirsiniz.
ABD ihracatçıları Türkiye’deki gıda fuarlarına katılmayı fazlasıyla önerirler.

Türkiye’de yaklaşan büyük gıda gösterileri kendi özel tarih ve mekanlarıyla aşağıdaki tabloda gösterilmiştir: 

Tarih

Yaklaşan Büyük Gıda Gösterileri

Şehir

10-11 Haziran 2015

Snackex:Tuzlu atıştırmalıklar ve çerez  fuar ve konferansı http://www.snackex.com/

İstanbul (İstanbul Kongre Merkezi)

10-13 Şubat 2016

Anfaş Gıda Ürünleri: 23. Uluslararası gıda sergisi http://www.anfasfoodproduct.com/index.php/en

Antalya

14-16 Nisan 2016

ANUFOOD Avrasya: Uluslararası gıda ve içecek ürünleri,soğutma teknolojileri, mağaza ekipmanları, servis ve catering http://www.anufoodeurasia.com/

İstanbul (Tüyap)

27-30 Nisan 2016

Ekoloji İzmir: Oliv-Tech ile düzenlenen organik gıda fuarı http://ekolojiizmir.izfas.com.tr/en/anasayfa/

İzmir (İzfaş)

4-6 Mayıs 2016

Fi İstanbul: Gıda Malzemeleri http://www.figlobal.com/istanbul/home

İstanbul (İstanbul Kongre Merkezi)

3-6 Eylül 2015

Worldfood: 23. Uluslararası gıda ve içecek gıda maddeleri ve gıda işleme sergisi (Ipack Türkiye ile düzenlenen) http://www.ite-turkey.com/ver3/fairs/gida_en/

İstanbul (CNR)

 

Raporun giriş notlarına buradan,
İlk kısmına şuradan,
İkinci kısmına şuradan,
Üçüncü kısmınaysa buradan ulaşabilirsiniz

E-BÜLTENİMİZE KAYIT OLUN
Copyright © 2005-2015 PEBEV Perakende Bilgi Evi
designed by nette interactive