Büyüyen Perakende Sektörünün İnsan Kaynakları İhtiyacı da Artıyor

Perakende sektörünün gündemi son dönemde oldukça hareketli. Ancak...

Eklenme Tarihi : 22 Ocak 2008 Salı
buyuyen-perakende-sektorunun-insan-kaynaklari-ihtiyaci-da-artiyor
Ancak, gündemden düşmeyen, düşmemesi gereken önemli bir konu var; İnsan kaynakları! Büyüyen sektörün yeterli sayıda ve eğitimli çalışana ihtiyacı var. Ayrıca sirkülasyon hala ciddi oranlarda Ceyhan Konuk Perakende sektörü son yıllarda ciddi bir büyüme gösteriyor. Ancak büyüyen sektörün insan kaynakları havuzu aynı. Yani yıllardır ihtiyaç duyulan yeterli sayıda eğitimli çalışan ihtiyacı da katlanarak büyüyor. Bunun yanında, bu konuda henüz dişe dokunur projeler hayata geçirilebilmiş değil. Problem; firmaların kendi bünyelerinde oluşturdukları akademilerle, okullarda açılan birkaç mağazacılık bölümü ya da dersiyle, ya da sektör örgütlerinin çalışmalarıyla çözülmeye çalışılıyor. Sektöre yönelik eğitimler veren özel danışmanlık şirketlerinin çalışmaları da azımsanmayacak boyutta. Ancak bu büyük problem, daha büyük bir sinerjiye ihtiyaç duyuyor. AVMlerle beraber, istihdam talebi de artıyorSektörün ne kadar hızlı büyüdüğünün en somut göstergesi, her sene sayıları neredeyse katlanan alışveriş merkezleri belki de.... Özellikle orta veya büyük ölçekli bir AVMnin istihdam ihtiyacı, neredeyse aynı ölçekte bir fabrika kadar. Ayrıca pazarlamanın son halkasındaki satış danışmanları için aranan nitelikler; istihdam talebiyle, nitelikli arz arasındaki dengeyi daha da bozuyor. Bir önemli konuda sirkülasyon. Perakendede sirkülasyon oranları yüzde 30un üzerinde. İstihdam talebi artıkça, sirkülasyonda artmaya devam ediyor. Şirket bünyesinde verilen eğitimler doğrultusunda bu oranları aşağıya çekmeyi başaranlar da yok değil tabi.. Ancak sirkülasyon hala önemli bir başlık olarak önümüzde duruyor. Ortak görüş: Sektör meslek olarak görülmeliİK uzmanları perakende sektörünün çalışma koşullarından ve yasal düzenlemelerden dolayı çalışanlar tarafından bir meslek olarak görülmediğini, iş arayanların kariyer planlamalarına perakende sektörünün dahil edilmediğini belirtiyor. Çözüm ise çalışanlara kariyer planı sunmak, eğitim ve daha katlanılabilir çalışma koşulları olarak öneriliyor.Peki kimler neler yapıyor? Anadolu Üniversitesinde 2 yıldır Perakendecilik başlığında bir sertifika programı yer alıyor. Bunun yanında Alışveriş Merkezleri ve Perakendeciler Derneği (AMPD) ile Birleşmiş Markalar Derneği (BMD), Milli Eğitim Bakanlığının himayesinde ortak bir projeye imza attılar. 2005ten bu yana Türkiye genelindeki Anadolu Ticaret Meslek Liselerinde Perakendecilik Eğitimi veriliyor. Bir de Kocaeli Üniversitesinde Mağazacılık İşletmeciliği Programı mevcut. Öncelikle bu programlara göz atalım. Ardından Türkiyenin 3 önemli perakendecisi Mudo, Teknosa, Hatemoğlunun insan kaynakları çözümlerine ve Kariyer.netin perakende sektörüne yönelik çalışmalarına yer verelim Anadolu Üniversitesi Perakendecilik Sertifikası ProgramıPerakende sektörüne yönelik Anadolu Üniversitesinde 2 yıldır devam eden bir sertifika programı var. Türkiyenin her yerinden başvurulabilen e-sertifika programı kapsamında; Perakende Mağaza Yönetimi, Perakendecilikte Müşteri İlişkileri ve Yönetimi, Kişisel Satış ve Satış Yönetimi olmak üzere 3 ders yer alıyor. Perakende mağazaların etkin ve verimli bir biçimde yönetilmeleri için gerekli olan bilgileri vermeyi hedefleyen programda yer alan dersler aracılığıyla, bir mağaza yönetiminin çeşitli boyutları inceleniyor. Ayrıca, perakende satışın özellikleri ve satış yönetiminin yanı sıra mağaza müşterileri ile ilişkilerin nasıl oluşturulup yönetileceği konularında ayrıntılı bilgiler sunuluyor. Programın hedef kitlesi ise, perakende mağaza sahipleri ve perakende mağazalardaki yöneticiler/yönetici adayları olarak tanımlanmış. Kocaeli Üniversitesi Mağaza İşletmeciliği Program Başkanı Yılmaz PekmezcanKocaeli Mağaza İşletmeciliği Programını sizden dinleyebilir miyiz?Okulumuz 2001 yılından itibaren Kocaeli Üniversitesi Marshall Kampüsünde Mağaza İşletmeciliği ismiyle faaliyetlerine başladı. İçerik olarak diğer üniversitelerin genel işletme bölümlerinden farklı olarak, özellikli bir biçimde perakende sektörünün ihtiyacı olan ara işgücünü yetiştirmeyi hedefledi. Bu doğrultuda da, ders programlarını ve içeriklerini farklılaştırdı. Bugün okulumuzda yaklaşık 500 öğrenci eğitim görüyor. Program, işletme derslerinin yanı sıra mağazacılık ve perakende konusunda verdiği eğitimle, bu alanda çalışmaya istekli öğrencilerimize ciddi kazanımlar verebilecek durumda. Perakende sektöründe, çalışanlar için ne gibi avantajlar söz konusu?Benim gençlere önerim; bir şekilde perakende sektöründe kariyere başlasınlar. Çünkü, hiçbir sektörde ulaşamayacakları hatta hayal bile edemeyecekleri kariyer fırsatları kısa zamanda onları bekliyor Sektör yöneticilerinin de hep söylediği gibi gerçekten de perakendede her şey insan. Perakende yalnızca bir satıştan ibaret değil. Nihai tüketicinin daha satın alma kararı başlamadan önce başlayıp, satışın gerçekleşmesinden sonra ürün ya da hizmetin ekonomik ve teknolojik ömrü bitinceye kadar olan uzun bir zaman dilimi içerisindeki çok karmaşık bir aktiviteden bahsediyoruz. Bu süreçte sizin milyarlarca liralık yatırımlarınızın sonucunda ürettiğiniz mal ya da hizmetin, nihai müşterinize ulaştırılmasında doğrudan veya dolaylı bir biçimde mutlaka bir firma temsilcinin teması söz konusu olacaktır. İşte bu noktada temsilcinizin yaptığı hata, müşteriler tarafından tamamıyla firmanıza, ürününüze ya da sunduğunuz hizmete fatura edilecektir. Sektörde insan kaynağı niçin bu kadar önemli?Günümüzde tüketicilerin ne denli bilinçlenmeye başladığını ve sizi rakiplerinizle tercih etme konusunda ne kadar acımasız olduğunu düşünecek olursanız, işletme performansınızın ve günümüzde en önemli rekabet üstünlüğü haline gelen müşteri memnuniyetinin sağlanması konusunda tartışmasız insan kaynağınız en önemli girdinizdir. Perakende sektörünün büyüme hızı ve ülkemizdeki gelişmelere baktığımızda gelişim, sektörde katlayarak devam edecek. Bu durumda işgücü açığı da hızla artacak. Sektörün nitelikli işgücü temini; personel devir hızının verimlilik göstergeleri açısından makul düzeylere gerilemesi, müşteri memnuniyetinin artması ve perakende formatların daha sağlıklı bir yapıya kavuşabilmeleri için şart. Bunun en önemli yolu kanaatimce, bu alanda spesifik eğitimler veren programlara sahip melek yüksek okullarının açılması ve sayılarının hızla artırılmasıdır. Tabi burada meslek liseleri ile ilgili düzenlemelerin hızla gerçekleştirilmesi ve sınavsız geçişlerin derhal kaldırılması gereklidir. Eğitim öğretim müfredatlarının yeniden gözden geçirerek sektörün ihtiyaçları doğrulturunda düzenlenerek bu eğitimleri verebilecek nitelikli öğretim elemanı yetiştirmeyi de bu sürece dahil etmeliyiz.Özel sektöre de bu konuda bir hayli karlı yatırım alanları gözükmekte. Tabi bir çok sektörde olduğu gibi bunca eksikliğe ve açığa rağmen sektör kendi altyapısını kendisi oluşturmaya çalışmakta bir şekilde perakende ile bağlantısı olan kuruluşların eğitim alanındaki açığı giderme konusunda ciddi çabalar içerisine girmekte. Perakende sektöründe çalışanlarında sektörün dinamik süreçlerindeki gelişme ve değişimleri algılama konusunda sürekli olarak eğitime tabi tutulmaları gereği bulunmaktadır. Bu durumda firmaların insan kaynakları departmanı oluşturarak kurumsal yapılarının meydana getirilmesinin önemi açıktır Kısacası Perakende İnsanla başlar, insanla biter. Bu durumda hiç bitmeyecek olan iki konu sektörün nitelikli işgücü ve eğitim ihtiyacıdır. Eğitim, İnsanlara yeni yollar deneme fırsatı verir; En büyük yanlış, aynı şeyi yapıp farklı sonuç beklemektir. Mudo İnsan Kaynakları Müdürü Nermin GünerMudonun İnsan kaynakları alanında örnek bir çözümü var; Mudo Akademi. Bu projeyi sizden dinleyebilir miyiz?Mudo Akademinin amacı, felsefesi; şirketi geleceğe taşıyacak yöneticilerin kendi sisteminin içinden yetiştirmek. Bu anlamda hem çalışmakta olan personelimizi, hem de dışarıdan aldığımız, yeni, tecrübesiz personeli, proje bazlı eğitimlerle destekliyoruz. Bu yaklaşık 1 yılla yayılmış bir program. Programdan mezun olan personel, şirketin kilit noktalarında yer almak üzere yetiştiriliyor. Perakende sektörünün İK konusunda çektiği bu sıkıntının kaynağı nedir?Yabancı yatırımcılar için Türkiyenin bir cazibe merkezi haline gelmesi, AVM sayılarının artmış olması hazır giyim perakendesinde ciddi bir istihdam talebine yol açtı. Ama havuz aynı havuz. Yani istihdam arzıyla talebi arasında bir dengesizlik oldu. İstediğimiz nitelikte personele istediğimiz miktarda ve sıklıkta ulaşamıyoruz. Özellikle sahada çalışan satış kadroları için. Bu nedenle istediğimiz büyümeye ulaşamıyoruz. Ekonomi bizden önde gidiyor. Kaliteyi korumak istediğinizde mevcut personelle geride kalabiliyorsunuz. Sektörün insan kaynakları bağlamında yapılması gereken çok şey var. Perakende de satışın bir meslek olarak görüldüğü bir yapıya ihtiyacımız var. Mağaza satış danışmanlığı bir tezgâhtarlık değil, kariyer geleceği olan bir meslektir. Bu mesleğin bir atlama tahtası olarak görülmesini istemiyoruz. Teknosa İnsan Kaynakları Müdürü Asena YalınızTeknosa Akademiyi kurma kararını nasıl aldınız?Türkiyede teknoloji alanında kaliteli personel yetiştirmenin zorluğunu bildiğimiz için eğitim departmanını genişleterek Teknosa bünyesinde bir akademi kurmaya karar verdik. Departman kurulduğunda iki eğitim uzmanımız, bilgisayarlı 20 kişilik bir sınıfımız vardı. 2002 yılında Sabancı Üniversitesi ile ortak bir proje başlattık. Dünya çapında perakendeciliğin standartlarını inceleyerek kendi standartlarımızın nasıl olması gerektiğini belirledik. İşbirliği yaptığımız kuruluşlarla birlikte uluslararası eğitim programlarını önce Türkiyeye, sonra Teknosaya uyarladık. Mağaza yöneticilerimize ve satış danışmanlarımıza eğitimler verdik. Teknosa, bu süre zarfında yılda yaklaşık 60 mağaza açan bir konuma gelmişti ve nitelikli çalışana olan ihtiyaç hızla artıyordu. Dolayısıyla daha kapsamlı bir şeyler yapmanın gerekliliğini gördük. Teknosa Akademinin hayata geçirilmesi de bu gereklilikten doğdu. Akademinin eğitimlerine 2005 yılında başladığını biliyoruz. Geride bıraktığımız iki yılda nasıl bir gelişim gösterdi? Teknosa Akademide bugün 120 civarında öğrenci var. Haftada 60 kişiyi iki haftalık programlar halinde eğitime alıyoruz. Teknosanın bu yıl sonunda çalışan sayısının 3 bin 200 olması planlanıyor. Şu anda 194 mağazamız var, yıl sonunda bu sayı 205 civarı olacak. Büyümemize paralel olarak 2008 yılı sonuna kadar ise 4 binin üzerinde çalışanımızın olacağını öngörüyoruz. Adaylar, çalışmak istedikleri pozisyona başvurarak ona göre bir süreçten geçerek başarılı olmaları durumunda eğitim programına alınıyor. Mesela satış danışmanı olmak isteyen bir kişi, satış danışmanı yetiştirme programına alınıyor. Bu program üç hafta sürüyor. Adaylar iki hafta akademide teorik eğitim alıp, bir hafta da mağazaya giderek staj dönemi geçiriyor. Başarılı olanlar mağazalarda işe başlıyor. Teknosa Akademi, şirketteki sirkülasyonu azalttı mı, ya da nasıl etkiledi? Perakende sektöründe personel devir hızının yüksek olması normal. Sonuçta gençlerin yaptığı bir iş ve genç insanların eğitim, askerlik, evlilik gibi iş hayatını sekteye uğratan etkenleri var. Bunun yanı sıra şirketin tercih ettiği devir hızı var. Verim elde edilemeyen kişilerin sistem dışında kalması şirket için faydalı bir süreç. Dolayısıyla belli bir devir olması çok normal. Teknosa Akademi kurulduktan sonra sirkülasyon da yaklaşık yüzde 30 oranında azaldı. Bu iki taraflı bir memnuniyet. Teknosa olarak çalışanımıza emek veriyoruz ve o çalışanın nitelikleri artırınca performansı da artıyor. Çalışan ise kendisine harcanan emek ve zamandan dolayı mutlu oluyor. Bu durumda şirkete bağlılık da artıyor. Hatemoğlu İnsan Kaynakları Müdürü Hadiye TaşkınHatemoğlunun insan kaynakları politikasını nasıl tanımlarsınız?Markamız; müşterilerine beklentilerinin üzerinde hizmet vermeyi hedefler. Hedeflerimize ulaşmak ve başarılı olmak için en önemli kaynağımız yaptığı işe değer veren ve fark yaratan çalışanlarımızdır. İnsan kaynakları politikamızın amacı kendi bünyesine yetenekli, çalışkan, başarılı ve yaratıcı kişileri çekmek ve gelişimlerine yardımcı olmak, üst kademelere ulaşmak için yollarını açık tutup, birlikte uzun yıllar çalışmaktır. Mevcut İş gücünüzü nasıl elde tutuyorsunuz?Tüm süreçlerimizde; Kişiye saygı ve profesyonel yaklaşım, mevcut çalışanları ve işe alınan adayları doğru yönlendirerek, şirkete kazandırmak en önemli politikamızdır. Şirket hedeflerimiz ve kurallarımız tüm çalışanlarımız tarafından bilinir ve uygulanır.Çalışanlarımıza alternatifli prim sistemi üzerinden ücret ödemekteyiz. Tüm bu faktörler çalışanın şirkete duyduğu güveni yansıtıp, uzun soluklu çalışması konusunda etken yaratmaktadır. Eğitim süreçleriniz ve 2008 yılı hedefleriniz nelerdir?Çalışanların gelişimi açısından ne tür eğitimlere ihtiyaç duyduğu , yöneticisi tarafından yapılan performans değerlendirme çalışmalarında belirlenir.Tüm çalışanların ihitiyaçları belirlendikten sonra Yıllık Eğitim Takvimiz bütçemiz dahilinde oluşturulup uygulanır. 2008 yılı eğitim yılımız olacak. Bu kapsamda; 2008 yılının mart ayında, Avrupa Birliği çerçevesinde meslek gruplarına yönelik tasarlanan ve perakendeciliğe özel MEB onaylı Satış Danışmanı Sertifika Programı, Satış Okulum projesine tüm satış danışmanlarımız dahil olacak. Hedefimiz; eğitimli ve sertifikalı satış danışmanları yetiştirmek. Ayrıca destek ekibimiz de uzmanlık programları dahilinde eğitimler alacak. Amacımız, markamıza, perakende sektörüne ve ülkemize faydalı çalışanlar yetiştirmek Kariyer.net Genel Müdürü Yusuf AzozPerakende insan kaynakları, oldukça önemli bir konu, Kariyer.netin de bu anlamda ne gibi çalışmaları oldu?Kariyer.net olarak perakende sektörünü tanıtmak, bu sektöre özgü kariyer fırsatlarını vurgulamak amacıyla Perakendede Kariyer adında bir proje gerçekleştirdik. Proje kapsamında İstanbulda perakendecilik ve mağazacılık bölümü olan ya da bu derslerin okutulduğu 12 meslek lisesi ile Kocaeli Üniversitesi Perakendecilik ve Mağazacılık Meslek Yüksekokulu ve İstanbul Üniversitesi Marka Yönetimi ve Perakende Mağazacılık Okulunda seminerler düzenledik. Liselerde 3 bin 500ün üzerinde öğrenciye bilgilendirme yapıldı. Üniversitelerde toplamda 5 binin üzerinde kişiye ulaşıldı. Böylece bilgi aktarılan öğrenci sayısı 8.500ün üzerine çıktı. 50 bin Açıköğretim Fakültesi öğrencisi saha çalışmaları ile bilgilendirildi. Özellikle meslek yüksek okullarında eğitim gören öğrencilerin çok büyük ilgisiyle karşılaştık. Meslek liselerindeki öğrencilerin, okudukları bölüm hakkında bir eğitim alarak kafalarındaki soru işaretlerinin kalkmasına yardımcı olunmasından büyük memnuniyet duydukları gözlemledik. Saha çalışmasıyla da 200 binden fazla kişiye bilgilendirme yapıldı. Kariyer.net olarak bu sektöre çok büyük önem verdiğimizin ve hem firmalara hem de çalışanlara değer yaratacak çalışmalarımızın aralıksız devam edeceğini belirtmek isterim. Perakende sektörünü insanlar genellikle geçiş döneminde tercih ediyor. Bu yüzden sirkülasyon artıyor sanırım... Aslında profilin yelpazesi çok geniş. Perakende sektöründeki her firmada çalışan profilinin aynı olması mümkün değil. Genellikle gençlerin çalıştığı bir sektör olduğu doğru, ancak hedef kitleye göre farklı yaş gruplarını tercih eden firmaların sayısı da hiç azımsanacak gibi değil. Evet sirkülasyon çok yüksek ve yatay geçişin en çok olduğu sektörlerin başında geliyor. Ancak perakende sektörünün çalışma şartlarındaki iyileştirmeler sürdükçe bu sektörün sağladığı fırsatlar ile ilgili bilinç seviyesi yükseldikçe bu alandaki çalışan sirkülasyonu da azalacaktır. Kariyer.netin Perakendede Kariyer projesinin misyonlarından biri de bu bilincin yaratılmasına destek vermekti. Sektörde görev üstlenen kişilerde de sektörün çalışma şartlarının bilincinin iyi oturması gerekiyor. Karşılaştıkları ilk sıkıntıda iş değiştirmek yerine sabırlı, güleryüzlü, çözüm odaklı yaklaşımla bu mesleği sürdürmek diğer sektörlere kıyasla kariyer basamaklarının daha hızlı tırmanılmasını sağlıyor. Bu bilincin gitgide arttığını ve sektörün daha çok tercih edilir hale dönüştüğünü gözlemliyoruz. Bu noktada Kariyer.netten bazı rakamları da paylaşmak isterim. Örneğin, sadece 2007 senesi içerisinde Kariyer.nete üye 400 bine yakın aday, perakende sektöründe yayınlanan ilanlara 2 milyona yakın başvuru yaptı. Peki ileriki dönemde sektör dernekleriyle ortak bir çalışma yapmayı düşünmüyor musunuz? Kariyer.net olarak perakende sektörü için 2007 yılında başladığımız çalışmalar hızlanarak devam ediyor. Ortak çözümler üretmeye çalıştığımız işverenler, dernekler, eğitim kurumları, toplantı ve seminer gruplarında birlikte çalışmalarımız oldu. 2008 planlarımız doğrultusunda projelerimizi şekillendirerek devam etmek düşüncesindeyiz. Bu konuda her türlü işbirliğine açığız. Kariyer.net olarak perakende sektörünün ihtiyaçları doğrultusunda yeni ürünler geliştiriyor ve 2008 yılında hizmete sokmayı planlıyoruz. Bu sektördeki işgücü açığı ve eğitimli personelin istihdam edilmesi çok önemli noktalar. Kariyer.net olarak bu önemli noktaların giderilmesine yönelik yoğun çalışmalarımız sürecek. Gerek bizim oluşturduğumuz ve ilerlemekte olan, gerekse dernek ve sektör kuruluşlarının organize edecekleri her türlü proje içerisinde, çalışan ve işveren açısından çözümler üretiyor olacağız.
E-BÜLTENİMİZE KAYIT OLUN
Copyright © 2005-2015 PEBEV Perakende Bilgi Evi
designed by nette interactive